Yazarlar

Metiner Sezer

Metiner Sezer

Endüstri 4.0 Devrimi ile işsizler ordusu büyür mü?

Endüstri 4.0 Devrimi’nin gelişi çok hızlı oldu. Yaşama, çalışma ve birbirimizle ilişki kurma tarzımızı kökten değiştiren bir devrimin henüz başlarında bulunuyoruz ama göz ardı edemeyeceğimiz bir hızı olduğunu da kabul etmek lazım.

Ölçeği, kapsamı ve karmaşıklığı bakımından insanlığın daha önce yaşadıklarının hiçbirine benzemiyor bir kere. İlk 3 endüstri devrimi insana destek veren değişimleri içeriyordu. Bu ise tam tersi; insanın yerine geçiyor! 

Endüstri 4.0’ın birçok özelliği varsa da en belirgin özelliği şu: Yapay zeka, robotik, 3D yazıcılar, nanoteknoloji, biyoteknoloji, malzeme bilimi, enerji depolama ve kuantum bilgiişlem gibi yeni teknolojik atılımlar; çok çeşitli alanlarda iç içe geçip birbirlerini güçlendirerek yol alıyor ve her mesafede yeni bir sıçrama yapıyorlar.

 

YENİ İŞ MODELLERİ

Her sektörü etkileyen derin değişimlere şahit olduğumuz şu dönemde yeni iş modelleri ortaya çıkıyor, yerleşik kuruluşlar bozulmalara uğruyor; üretim, tüketim, sevkiyat sistemleri değişiyor ve tabii ki bu değişimden istihdam da etkileniyor. Nasıl etkilenmesin ki? Robotlar insanın yerine geçiyor!

Burada sorulması gereken birkaç sorudan biri “Endüstri 4.0 en çok gelişmiş ülkeleri mi yoksa gelişmekte olan ülkeleri mi etkileyecek” ise bir diğeri de “En çok hangi meslekler etkilenir” sorusudur. Hâl böyle olunca “İstihdam için ne gibi tedbirler alınabilir” sorusunu da kaçınılmaz oluyor tabii.

Birçok hassas el emeği gerektiren işler daha şimdiden otomasyonun kontrolüne geçti. Cerrahlar mesela. Robot cerrahlar çok başarılılar. Ne elleri titriyor, ne de alınlarında ter taneleri birikiyor.

 

KAYBOLAN İŞ MODELLERİ

Şimdilerde insanla birlikte çalışıyor ama bilgiişlem gücü geliştikçe birçok operasyonu robotun gerçekleştireceği gün gibi aşikâr. Ki, sadece cerrahlarla da sınırlı bir durum değil bu durum. Robotlar doktorların, hukukçuların, finans analistlerinin, gazetecilerin, muhasebecilerin, sigortacıların ve kütüphanecilerin yerini de almaya başladılar.  

Endüstri 4.0 Devrimindeki değişimin, önceki sanayi devrimlerine nispeten çok daha hızlı olacağı da ayrı bir gerçektir. Bu güçlü bir trendin beraberinde, iş gücü piyasalarında daha büyük kutuplaşmaları getireceğini söylemeye bilmem gerek var mı?  

Yüksek becerili – yüksek gelirli işlerle düşük becerili – düşük gelirli işler arasındaki uçurum bugüne göre daha artacağını ve orta gelirli işlerin azalacağını söylemek için kehanet sahibi olmaya gerek yok!  

 

CİNSİYET FARKI DERİNLEŞİYOR MU?

Bir de cinsiyet fark var ki, o da ayrı bir problem. Şimdiye kadar “Kadın erkek arasındaki uçurum daha da büyür” tahmini yapanların haksız olduğunu kanıtlayan herhangi bir işaret olmadı! Fiziki, dijital ve biyolojik dünyaları birleştiren teknolojilerdeki değişimin artan hızı kadın ve erkeklerin ekonomi, politika ve sosyal hayatta oynayabilecekleri rolü etkileyeceğine kesin gözüyle bakılıyor. Da… Nasıl bir etkileme olacak? O bilinmiyor!

Erkeklerin ağır bastığı imalat, inşaat ve tesisat gibi sektörlerde otomasyon sonucu işsizlik daha da artacaktır. Öte yandan yapay zekânın artan yetenekleri ve hizmet sektöründeki dijitalleştirme yeteneği kadınların ağır bastığı mesleklerde de etkisini gösteriyor ve çok geniş bir çalışma yeri yelpazesini risk altına sokuyor. Gelişmekte olan ekonomilerde kadınlar daha ziyade çağrı merkezlerinde görev yapıyorlar ki, artık bu işleri robotlar yapmaya başladı. Dolayısıyla kadınların işlerini kaybetmeleri söz konusu oldu. Kadınların gelişmiş ekonomilerdeki perakende ve idari rolleri de etkileniyor tabii.

 

EĞİTİM SİSTEMİNİN DEĞİŞMESİ ZARURET HALİNE GELDİ

Geleceğin dünyasında Endüstri 4.0 Devrimi ile birlikte birçok yeni mesleğin ortaya çıkması da söz konusu ki, onu demografik basınçlar, jeopolitik değişimler, yeni sosyal ve kültürel normlar gibi teknolojik olmayan faktörlerin etkisiyle ortaya çıkan meslekler izleyecektir.

Bu gelişmeler eğitim sisteminin gözden geçirilmesini zaruret haline getiriyor. Şirket liderlerinin yönettikleri kuruluşların insan kaynaklarını artan ölçüde yetenekli, bağlantılı ve akıllı hâle gelecek olan makinelerle birlikte ve yan yana çalışacakları şekilde hazırlamaları ve yeni eğitim modelleri geliştirmeleri de gerekiyor.

 

 

 

BizGençler